UBEZPIECZENIE SAMOCHODU

Umowa darowizny samochodu – wszystko, co warto o niej wiedzieć

30.06.2022

Każdy właściciel samochodu może podarować go innej osobie. Aby było to możliwe, konieczne jest spisanie umowy darowizny samochodu. Jak to zrobić i gdzie zgłosić? Czy darowizna wiąże się z koniecznością zapłacenia podatku? I w końcu – jak wpływa na wysokość obowiązkowego ubezpieczenia OC? Oto najważniejsze informacje dotyczące umowy darowizny samochodu zebrane w jednym miejscu!

Czym jest darowizna samochodu?

Darowizna, zgodnie z definicją Kodeksu cywilnego (art. 888), to forma umowy, w której darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego, kosztem swego majątku. Może dotyczyć zarówno pewnej kwoty pieniędzy, jak też wartościowych rzeczy, w tym oczywiście pojazdu.

Spisując umowę darowizny samochodu, decydujesz się przekazać jego własność innej osobie – najczęściej członkowi rodziny, ale nie tylko. O ile, zgodnie z art. 890 Kodeksu cywilnego, taki dokument powinien zwykle zostać spisany w formie aktu notarialnego, o tyle w przypadku pojazdów nie ma takiej konieczności. 

Co więcej, możliwe jest spisanie umowy darowizny części samochodu, a więc przeniesienie udziału w prawie własności pojazdu na inną osobę. W takiej sytuacji obdarowany staje się współwłaścicielem – jest to bardzo powszechna i wygodna metoda, która sprawdza się np. wtedy, gdy z auta korzystają dwie osoby (mąż i żona, rodzic i dziecko itd.).
Pamiętaj! Decydując się na umowę darowizny części samochodu, możesz sporo zaoszczędzić na opłatach ubezpieczeniowych. Np. przekazując samochód swojemu dziecku, będziesz mieć pewność, że skorzysta ono z Twoich zniżek, pomimo braku historii ubezpieczeniowej.

Umowa darowizny samochodu – jak wypełnić?

Umowa darowizny samochodu może zostać spisana samodzielnie – również odręcznie i bez udziału notariusza (dzięki temu unikniesz dodatkowych kosztów). Staje się ona ważna w momencie wydania przedmiotu świadczenia – w tym wypadku darowanego pojazdu.

Musisz pamiętać o kilku szczegółach, zanim sporządzisz umowę darowizny samochodu. Jak wypełnić taki dokument? Muszą znaleźć się w nim następujące informacje:

  • data i miejsce zawarcia umowy;
  • oznaczenie stron oraz dane obdarowującego i obdarowywanego, takie jak imiona i nazwiska, numery PESEL, adresy zamieszkania, a także numery dowodów osobistych i paszportów;
  • dane dotyczące samochodu, takie jak marka, rok produkcji oraz numery VIN, rejestracyjny i silnika;
  • wartość oraz data przekazania samochodu;
  • oświadczenie o posiadaniu prawa własności samochodu;
  • oświadczenie darczyńcy o darowaniu samochodu (lub jego części), a także obdarowanego o przyjęciu samochodu (lub jego części);
  • podpisy darczyńcy i obdarowanego.

Oczywiście musisz pamiętać o dwóch egzemplarzach dokumentu oraz dokładnym sprawdzeniu wszystkich danych, dzięki czemu unikniesz jakichkolwiek problemów formalnych w przyszłości, np. podczas zgłoszenia darowizny w urzędzie skarbowym, wydziale komunikacji albo towarzystwie ubezpieczeniowym.

Pamiętaj! Nie musisz własnoręcznie sporządzać umowy darowizny samochodu – wzór takiego dokumentu znajdziesz również w internecie.

Umowa darowizny samochodu – gdzie zgłosić?

Zgłoszenie darowizny okaże się koniecznie wyłącznie wtedy, gdy wartość wszystkich darowizn od jednej osoby przekracza 9 637 zł (w ciągu pięciu ostatnich lat). Jeżeli więc pojazd warty jest 9 500 zł, nie musisz dokonywać zgłoszenia. Warto jednak przypomnieć sobie, czy w ciągu ostatnich 5 lat nie spisywałeś innej umowy darowizny i w efekcie wartość wszystkich nie przekracza 9 637 zł. 

Kiedy przekazałeś darowiznę, musisz udać się z podpisaną przez obie strony umową do urzędu skarbowego. Należy to zrobić w ciągu 6 miesięcy od przekazania pojazdu. Jeżeli nie zgłosisz umowy darowizny samochodu wartego więcej niż 9 637 zł, grozić Ci będzie kara – urząd skarbowy może potraktować to jako oszustwo i w efekcie nałożyć karną stawkę podatku, która wynosi od 3 do 20%.

To jednak nie wszystko. Spisanie umowy darowizny samochodu wiąże się z jeszcze jednym obowiązkiem – przerejestrowaniem samochodu, którego dokonuje się w wydziale komunikacji właściwym dla miejsca zamieszkania. Powinien dokonać tego obdarowany (w ciągu 30 dni od spisania umowy). Udając się do urzędu, należy przygotować:

  • umowę darowizny samochodu;
  • dowód rejestracyjny i kartę pojazdu (o ile ją posiadasz);
  • dokument tożsamości (dowód osobisty albo paszport);
  • aktualną polisę OC;
  • zaświadczenie o pozytywny przejściu badania technicznego (jeżeli będzie wymagane).

Wydział komunikacji powinien zostać poinformowany o darowiźnie nie tylko przez obdarowanego, ale również darczyńcę.

Pamiętaj! O darowiźnie należy poinformować również towarzystwo ubezpieczeniowe – więcej informacji na ten temat znajdziesz w dalszej części artykułu.

Umowa darowizny samochodu – jaką kwotę wpisać?

Bardzo istotnym elementem każdej umowy darowizny samochodu jest wartość pojazdu, który przekazujesz obdarowanemu. To właśnie ona stanowi podstawę do wyliczenia ewentualnego podatku, jaki będzie trzeba zapłacić.

W umowie należy wpisać rzeczywistą (rynkową) wartość pojazdu, np. w oparciu o ogłoszenia czy aukcje znalezione w internecie. Zaniżanie kwoty mija się z celem, ponieważ w przypadku wątpliwości, urząd skarbowy może zlecić wycenę biegłemu. W takiej sytuacji obdarowany będzie musiał wyrównać podatek.
 

Darowizna samochodu a podatek

Kwota należnego podatku, jaki należy zapłacić od darowizny, uzależniona jest od grupy podatkowej, do której zalicza się obdarowany. Zgodnie z ustawą o podatku od darowizny i spadku wyróżniamy 4 grupy podatkowe:

  • grupę 0, do której zaliczamy najbliższą rodzinę obdarowującego – małżonka, syna, córkę, matkę, ojca, dziadka, babcię, pasierba, pasierbicę, brata, siostrę, ojczyma i macochę;
  • grupę I, do której zaliczamy dalszą rodzinę obdarowującego – pradziadka, prababcię, wnuka, wnuczkę, prawnuka, prawnuczkę, teścia, teściową, zięcia i synową;
  • grupę II, do której zaliczamy inne osoby spokrewnione z obdarowującym – rodzeństwo rodziców (ciotkę, wuja), zstępnych rodzeństwa (w tym dzieci brata lub siostry), małżonków rodzeństwa, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa małżonków i małżonków pozostałych zstępnych (np. męża wnuczki lub żonę wnuczka);
  • grupę III, do której zaliczamy osoby w żadnym stopniu niespokrewnione z obdarowującym.

1.    0 grupa podatkowa

Całkowicie zwolniona z podatku jest grupa podatkowa 0, a więc członkowie najbliższej rodziny obdarowującego. Warunkiem jest tylko zgłoszenie naczelnikowi urzędu skarbowego umowy darowizny samochodu – w ciągu 6 miesięcy od przekazania pojazdu. Niezbędne będzie w tym celu wypełnienie druku SDZ-2.
Nieco inaczej wygląda kwestia podatku dla pozostałych grup – w przypadku każdej z nich mamy do czynienia z różnymi kwotami wolnymi od podatku oraz wysokościami podatku.

2.    I grupa podatkowa

W tej grupie kwota wolna od podatku wynosi 9637 zł. Wysokości podatków kształtują się następująco:

  • 3% dla samochodu o wartości do 10 278 zł;
  • 308,30 zł i 5% od nadwyżki ponad 10 278 zł dla samochodu o wartości od 10 278 zł do 20 556 zł;
  • 822,20 zł i 7% od nadwyżki ponad 20 556 zł dla samochodu o wartości powyżej 20 556 zł.

3.    II grupa podatkowa

W tej grupie kwota wolna od podatku wynosi 7 276 zł. Wysokości podatków kształtują się następująco:

  • 7% dla samochodu o wartości do 10 278 zł;
  • 719,50 zł i 9% od nadwyżki ponad 10 278 zł dla samochodu o wartości od 10 278 zł do 20 556 zł;
  • 1 644,50 zł i 12% od nadwyżki ponad 20 556 zł dla samochodu o wartości powyżej 20 556 zł.

4.    III grupa podatkowa

W tej grupie kwota wolna od podatku wynosi 7 276 zł. Wysokości podatków kształtują się następująco:

  • 12% dla samochodu o wartości do 10 278 zł;
  • 1 233,40 zł i 16% od nadwyżki ponad 10 278 zł dla samochodu o wartości od 10 278 zł do 20 556 zł;
  • 2 877,90 zł i 20% od nadwyżki ponad 20 556 zł dla samochodu o wartości powyżej 20 556 zł.

5.    Jak wyliczyć kwotę podatku?

Przykład 1. Jeżeli należysz do I grupy podatkowej, a wartość otrzymanego w darowiźnie samochodu wynosi 10 000 zł, zapłacisz podatek w wysokości 300 zł (3% od 10 000 zł).
Przykład 2. Jeżeli należysz do II grupy podatkowej, a wartość otrzymanego w darowiźnie samochodu wynosi 20 000 zł, zapłacisz 1 594,48 zł (719,50 zł + 874,98, czyli 9% od nadwyżki ponad 10 278 zł).

Pamiętaj! Jeżeli spisałeś umowę darowizny części samochodu, do opodatkowania musisz zgłosić połowę jego wartości (dla samochodu o wartości 10 000 zł będzie to 5 000 zł).

Czy można zapłacić podatek od darowizny przez internet?

Tak, jest to możliwe – w tym miejscu. Wystarczy znaleźć i wypełnić formularz SDZ-2, a następnie popisać go za pomocą danych autoryzujących albo kwalifikowanego podpisu elektronicznego. 

Wysyłka dokumentu odbywa się online – należy tylko wskazać odpowiedni dla Twojego miejsca zamieszkania urząd skarbowy. Usługa jest oczywiście bezpłatna.

Darowizna samochodu a OC

Jak wspomnieliśmy wcześniej, o umowie darowizny samochodu należy powiadomić także towarzystwo ubezpieczeniowe, w którym wykupiona została polisa - ubezpiecznie OC. Obdarowujący ma na to 14 dni od dnia zawarcia umowy. Jest to niezbędne, by ubezpieczyciel przepisał obecną polisą na obdarowanego, który może ją kontynuować, ale nie musi.
Wypowiedzenie umowy ubezpieczenia będzie korzystne np. w sytuacji, gdy ubezpieczyciel dokonał korekty składki i jej wysokość jest zbyt wysoka. Wtedy lepiej poszukać korzystniejszej oferty w innym towarzystwie ubezpieczeniowym.

Pamiętaj! Jeżeli osoba obdarowana nie chce kontynuować dotychczasowej polisy OC i złoży wypowiedzenie umowy, jako darczyńca masz możliwość ubiegania się o zwrot części składki (za niewykorzystany czas ochrony).

Sprawdź ubezpieczenie samochodu lub innego pojazdu na: https://www.compensa.pl/ubezpieczenia/samochod/. Oprócz OC poznaj również zakres ochrony w ramach autocasco. W Compensie mamy również dedykowane ubezpieczenie OC dla właścicieli motoklasyków. WIęcej szczegółów na ten temat znajdziesz na stronie: https://www.compensa.pl/ubezpieczenie/oc-motoklasyki/


Poprzedni Następny
Przeczytaj też